Wrocław może zyskać nową atrakcję kulturalną, która przyciągnie miłośników historii i sztuki z całej Polski. Na Ostrowie Tumskim mają powstać Muzea Tumskie — nowa instytucja prezentująca niezwykłe zbiory Muzeum Archidiecezjalnego. Wśród ponad 6 tysięcy zabytków znajdują się prawdziwe skarby, w tym starożytna mumia, średniowieczne rękopisy, słynna „Madonna pod jodłami” i Księga Henrykowska. Ministerstwo Kultury oraz Archidiecezja Wrocławska podpisały już list intencyjny. Kiedy muzeum będzie gotowe?
Wrocław zyska nowe muzeum. Podpisano ważne porozumienie
Na Ostrowie Tumskim rozpoczęły się przygotowania do utworzenia nowej instytucji kultury. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Archidiecezja Wrocławska chcą wspólnie prowadzić placówkę, która będzie chronić i szerzej udostępniać niezwykłe dziedzictwo historyczne Dolnego Śląska.
List intencyjny w tej sprawie podpisali ministra kultury Marta Cienkowska oraz metropolita wrocławski, arcybiskup Józef Kupny.
Nowa instytucja ma nosić roboczą nazwę Muzea Tumskie. Powstanie na bazie istniejącego Muzeum Archidiecezjalnego, którego historia sięga 1898 roku.
Podpisanie dokumentu jest pierwszym formalnym krokiem w kierunku utworzenia muzeum. Nie oznacza jednak, że placówka została już powołana ani że rozpoczęła działalność w nowej formule.
Ponad 6 tysięcy zabytków! Wśród nich prawdziwe skarby
Zbiory Muzeum Archidiecezjalnego należą do najcenniejszych kolekcji historycznych we Wrocławiu.
Obejmują ponad 6 tysięcy obiektów, wśród których znajdują się dzieła sztuki, przedmioty liturgiczne, średniowieczne rzeźby, rękopisy i zabytki pochodzące ze starożytności.
Szczególne miejsce zajmuje słynna „Madonna pod jodłami” Lucasa Cranacha Starszego — jedno z najcenniejszych dzieł malarstwa renesansowego związanych z Wrocławiem.
W zbiorach znajduje się również Księga Henrykowska, znana z zapisu jednego z najstarszych zdań w języku polskim.
Ale to nie wszystko.
Wrocławskie muzeum posiada także starożytną mumię z okresu ptolemejskiego, tabliczki gliniane z pismem klinowym oraz zabytki kultury etruskiej, greckiej i Villanova.
Wśród średniowiecznych eksponatów znajdują się między innymi kielich mszalny z Muszkowic z około 1400 roku i zabytkowa szafa archiwalna z XV wieku.
To kolekcja, która pokazuje nie tylko historię Kościoła, ale także dzieje sztuki i kultury europejskiej na przestrzeni wielu stuleci.
Nowoczesne muzeum zamiast tradycyjnej ekspozycji
Twórcy nowej instytucji chcą, aby Muzea Tumskie były czymś więcej niż miejscem prezentowania zabytkowych przedmiotów.
W planach znajduje się rozwinięcie działalności wystawienniczej, edukacyjnej i naukowej.
Nowe muzeum ma zapewniać szerszy dostęp do zbiorów zarówno mieszkańcom Wrocławia, jak i turystom. Ważnym elementem ma być także profesjonalna konserwacja zabytków oraz udostępnianie kolekcji badaczom.
Ministerstwo Kultury zapowiada również zwiększenie możliwości organizacyjnych placówki, która obecnie działa z niewielkim zespołem pracowników.
Dla Ostrowa Tumskiego oznaczałoby to pojawienie się kolejnej ważnej atrakcji, uzupełniającej historyczny i turystyczny charakter tej części miasta.
Nawet 20 milionów złotych na działalność muzeum
Według wstępnych założeń budżet nowej instytucji ma sięgać około 20 milionów złotych.
Nie jest to jednak potwierdzony koszt budowy nowego gmachu ani jednorazowa kwota przeznaczona na remont.
Środki mają dotyczyć funkcjonowania planowanej instytucji kultury, a szczegółowe zasady finansowania zostaną dopiero ustalone przez ministerstwo i archidiecezję.
Strony muszą jeszcze uzgodnić między innymi podział kosztów, model zarządzania oraz organizację przyszłej działalności muzealnej.
Kiedy powstaną Muzea Tumskie we Wrocławiu?
Według wstępnych zapowiedzi formalne powołanie nowej instytucji planowane jest na 2027 rok.
Nie oznacza to jednak automatycznie, że wszystkie planowane ekspozycje będą dostępne dla zwiedzających już od początku przyszłego roku.
Na szczegółowy harmonogram, informacje o godzinach zwiedzania i zasadach udostępniania zbiorów trzeba jeszcze poczekać.
Jedno jest pewne — rozpoczęto oficjalne działania, które mogą znacząco zmienić sposób prezentowania jednych z najcenniejszych zabytków przechowywanych we Wrocławiu.
Ostrów Tumski z kolejną atrakcją turystyczną?
Ostrów Tumski od lat jest jednym z najchętniej odwiedzanych miejsc we Wrocławiu. Zabytkowe świątynie, brukowane uliczki i wyjątkowa atmosfera przyciągają zarówno mieszkańców, jak i turystów.
Powstanie Muzeów Tumskich mogłoby jeszcze bardziej zwiększyć atrakcyjność tej części miasta.
Dzięki współpracy Ministerstwa Kultury i Archidiecezji Wrocławskiej bezcenne dzieła sztuki mają szansę zostać udostępnione szerszej publiczności w nowoczesnej formule.
Jeżeli plany zostaną zrealizowane, Wrocław zyska instytucję prezentującą historię od starożytności po czasy nowożytne — w samym sercu Ostrowa Tumskiego.
Źródła: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, komunikat z 29.10.2026; Wrocław.pl, informacja o utworzeniu Muzeów Tumskich z 29.10.2026.
